İnteraktif Dersler

Terimden terime ve konumdan terime kurallar

Ders notları

Tanım

Dizi

Dizi, sıralı sayılar listesidir. Her sayı bir terimdir. Konum numarası n, terimin kaçıncı olduğunu söyler.
581114…1234…nu
Örnek
dizisinde 1. terim 4’tür.3. terim (n = 3) 14’tür.
4914191234n
Tanım

Terimden terime kural

Terimden terime kural, bir terimden sonrakine nasıl gidileceğini söyler. 5’ten başla ve her seferinde 3 ekle.
581114+3+3+3
Örnek
10’dan başla ve her seferinde 4 ekle:
10141822+4+4+4
Tanım

Konumdan terime kural

Konumdan terime kural, bir terimi konum numarası n’den nasıl bulacağını söyler. Buna n. terim de denir. 5, 8, 11, 14, … için bu 3 × n + 2’dir.
4×312+214
Örnek
için n. terim ’dir.4. terim:
4×520−119
Kural

Doğrusal bir dizinin n. terimi

Her seferinde aynı sayı (adım) ekleniyorsa n. terim adım × n + bir son sayıdır. Adım, n’nin önündeki sayıdır.
n1234u581114+3+3+3
Örnek
dizisi 4 ekler, yani n. terim ’tür. ✔
n123u71115+4+4
Kural

n’nin önündeki sayı

Yan yana iki terimi birbirinden çıkar: bu atlama n’nin önündeki sayıdır.
581114+38−5+311−8+314−11
Örnek
dizisinde yan yana iki terimi birbirinden çıkar: → 7n + …
61320+713−6+720−13
Kural

Son sayı

1. terimden adımı çıkarırsan son sayıyı bulursun. Bu, dizi başlamadan önceki “0 numaralı” terimdir.
258111401234n+3+3+3+3−3
Örnek
için adım 7’dir. →
−1613200123n+7+7+7−7
Kural

Uzaktaki bir terim

100. terimi bulmak için kurala 100’ü koy: tek işlem, 99 atlamaya gerek yok.
100×3300+2302
Örnek
n. terim . 40. terim kaçtır?
40×5200−2198
Kural

Hangi terim?

Son sayıyı çıkar, sonra n’nin önündeki sayıya böl. Sonuç bir tam sayıysa (1 ya da daha büyük) bu sayı bir terimdir.
302−2300÷3100
Örnek
n. terim . 101 bir terim mi? → evet, 16. terim
101−596÷616
Kural

Azalan diziler

Terimler azalıyorsa adım negatiftir. 20, 17, 14, … dizisinin adımı −3, n. terimi −3n + 23’tür.
12345651015nu23
Örnek
dizisinin adımı −4, n. terimi ’tür. ✔
12345102040nu34
Püf noktası

1. ve 2. terimle kontrol et

Kuralına n = 1 ve n = 2 koy. İlk iki terimi bulmalısın.
1×33+25✔2×36+28✔
Örnek
için kural ✔ ✔
1×44+37✔1×44✘
Püf noktası

Grafiğe bak

(n, terim) noktaları bir doğru üzerindedir. Adım eğimdir ve doğru dikey ekseni son sayıda, yani 0. terimde keser.
123455101520nu132
Örnek
noktaları, dikey ekseni 1’de kesen bir doğru üzerindedir.
12345101520nu141
Dikkat!

İki sayıyı karıştırma

3n + 2, 2n + 3 ile aynı değildir. n’nin önündeki sayı adımdır.
4×312+2144×28+311
Örnek
ya da için 5. terim?✘ ✔
5×420+121✔5×15+49✘
Dikkat!

Eksi işaretine dikkat

20, 17, 14, … dizisinde n’nin önündeki sayı 3 değil −3’tür: terimler azalıyor.
201714−317−20−314−17
Örnek
için terimler küçülür:✘ ✔
504540−545−50−540−45
Dikkat!

“3 ekle” n. terim değildir

“3 ekle” terimden terime kuraldır. 5, 8, 11, … dizisinin n. terimi 3n değil, 3n + 2’dir.
5811+3+31×33+25
Örnek
için “4 ekle” terimden terime kuralıdır.✘ 4 verir ✔ verir:
71115+4+41×44+37
Uç durum

Doğrusal olmayan diziler

1, 4, 9, 16 dizisinin atlamaları 3, 5, 7’dir: değişiyor. Bu dizilerin n. terimi adım × n + bir sayı biçiminde değildir.
14916357
Örnek
Üçgen sayıları için atlamalar 2, 3, 4’tür:
13610234
Uç durum

Gerçek hayatta kurallar

3 euro açılış ücreti ve her km için 2 euro, doğrusal bir dizidir: 0. terim açılış ücretidir.
2468101520nu3
Örnek
Bisiklet kiralama 5 € artı saati 3 €: 0. terim 5, adım 3. → 4 saat için 17 €
12351025nu4175

Alıştırmalar

dizisinin terimden terime kuralı nedir? Sıradaki terim kaçtır? Kolay
491419?12345n
Çözümü göster
Atlama:
491419?+59−4+5+5
Her seferinde 5 ekle, yani sıradaki terim
49141924+5+5+5+5
Cevap → 5 ekle; sıradaki terim
Kontrol: : her atlama 5.
dizisinin n. terimini bul. Orta
71115191234n
Çözümü göster
Adım , yani kural ile başlar
7111519+411−7+4+4
1. terim 7, yani son sayı
3711151901234n+4+4+4+4−4
Cevap →
Kontrol: .
Bir dizinin n. terimi . 40. terim kaçtır? Orta
40×5?−2?
Çözümü göster
Kurala koy:
40×5200−2?
40×5200−2198
Cevap →
Kontrol: 1. terim .
Bir dizinin n. terimi . 101 bir terim mi? Evetse kaçıncı terim? Zor
n×66n+5101
Çözümü göster
101−596÷6?
: tam sayı, yani evet
101−596÷616
Bu 16. terimdir
Cevap → evet, 16. terim
Kontrol: .
dizisinin n. terimini bul. Zor
302622181234n
Çözümü göster
Terimler 4 azalıyor, yani adım ve kural ile başlar
30262218−426−30−4−4
1. terim 30, yani son sayı
343026220123n−4−4−4+4
Cevap →
Kontrol: .

Bu konunun etkileşimli uygulamaları

Ücretsiz uygulamalar ücretsiz öğrenci hesabıyla açılır. Öğretmenler tüm uygulamaları canlı derste kullanabilir.

Ücretsiz hesap ve Plus hakkında

Öğretmen misiniz?

Bu uygulamalarla tüm sınıfınıza canlı ders verin. İlk bir ay ücretsiz.

Ücretsiz deneyin

Bu sınıf düzeylerine uygun

IB (MYP, Diploma): MYP 4, MYP 5

Cambridge International: Lower Secondary, stage 7, Lower Secondary, stage 8, Lower Secondary, stage 9, IGCSE

Hollanda: Groep 8, 1. sınıf, 2. sınıf, 3. sınıf (havo, vwo), Vwo · Matematik A, Vwo · Matematik C, Vwo · Matematik D

Türkiye (MEB): 7. sınıf, 8. sınıf

İngiltere (GCSE, A Level): Year 7, Year 8, Year 9

ABD (Common Core): Grade 7, Grade 8, Algebra 1

Bu konunun uygulamaları neler öğretir 4 uygulama

İki tür kural

  • Bir dizinin terimden terime kuralını söyleme
  • Konumdan terime kuralı, yani n. terimi söyleme
  • Hangi kuralın ne zaman kullanılacağını bilme

n. terimi bul

  • Sıçramalardan n önündeki sayıyı bulma
  • Genel terimin son sayısını bulma
  • Bir kuralı ilk terimlerle kontrol etme

Bir dizinin grafiği

  • Bir dizinin terimlerini (n, terim) noktaları olarak çizme
  • Adımın doğrunun eğimi olduğunu görme
  • Doğrunun dikey ekseni 0. terimde kestiğini görme

Gerçek hayatta doğrusal diziler

  • Doğrusal diziyi gerçek hayatta kullanma: başlangıç + adım × n
  • 0. terimin başlangıç miktarı olduğunu bilme
  • Verilen bütçenin ya da hedefin ne kadar yettiğini bulma